İzmir Zeytin Konseyi İkinci Toplantıda Gökgürültülü Verimlilik Çağrısı: Ekonomik Zeytinciliğe Yeni Yol Haritası

İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin kurduğu Zeytin Konseyi ikinci kez toplandı. Kentin milyonlarca zeytin ağacına rağmen üretimin yeterli katma değer üretemediğine dikkat çeken Başkan Dr. Cemil Tugay, kalite, markalaşma ve doğru pazarlama stratejilerinin zeytinciliğin ekonomik gücünü artıracağını vurguladı. Toplantı, İzmir’in kadim zeytin kültürünün güncel ekonomik dinamiklerle nasıl buluşturulacağına dair kapsamlı bir yol haritası çıkarma amacı taşıyordu. Zeytin ve zeytinyağının topraktan sofraya uzanan her aşamasını inceleyerek, üretim zincirinin verimliliğini artırmaya yönelik somut adımlar tartışıldı.

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay’ın öncülüğünde, kentin binlerce yıllık kadim kültürü ve önemli geçim kaynaklarından biri olan zeytinin geliştirilmesi amacıyla kurulan Zeytin Konseyi ikinci toplantısını Çetin Emeç Toplantı Salonu’nda gerçekleştirdi. Konsey üyeleriyle birlikte mevcut üretim yapısının taşıdığı potansiyeli derinlemesine inceleyerek, fidan seçiminden hasada, analiz süreçlerinden yağ sıkımına kadar zincirin tüm aşamalarında karşılaşılan sorunları ortaya koydu ve bunlara karşı uygulanabilir çözümler üretti.

Toplantıda, İzmir zeytini ve zeytinyağının geliştirilmesine yönelik kapsamlı bir değerlendirme yapıldı. Özellikle maliyet yönetimi, verimlilik artırıcı teknolojiler ve iklim değişikliğinin etkilerine karşı dayanıklılık gibi konular ele alındı. Belediye başkanlığıyla eşgüdümlü olarak hareket eden kurumsal paydaşlar, yerel üretici örgütleri ve bilimsel kurumlar, üretimde kaliteyi ve güvenilirliği önceleyen bir ekosistem kurmayı hedefledi. “Türkiye’nin yağlık zeytin üretiminin yüzde 18’i İzmir’de” ifadesiyle başlayan veri paylaşımı, bölgenin üretim kapasitesini ve potansiyel büyüme alanlarını net biçimde ortaya koydu.

İzmir’deki üretim yapısı ve rakamlar, kamu kurumları ile özel sektör paydaşlarının uyum içinde çalışması gerektiğini gösterdi. Başkan Tugay, “İzmir genelinde 846 bin dekar alanda yağlık, 104 bin dekar alanda ise sofralık zeytin üretimi yapılıyor. Türkiye’deki toplam yağlık zeytin üretiminin yaklaşık yüzde 18’ini İzmir karşılıyor. Sofralık zeytinde ülke payımız yüzde 4,86 seviyesinde. İzmir’de yaklaşık 16 milyon meyve veren yağlık, 1,9 milyon meyve veren sofralık zeytin ağacı bulunuyor” ifadeleriyle başvurduğu rakamlar, kentte zeytinciliğin ne kadar derin bir ekosistem olduğuna işaret etti. Zeytinde en yüksek ihtisaslaşmanın Yarımada Havzası’nda olduğu ve Bayındır’ın en çok zeytinlik alana sahip ilçe olduğu bilgileri, yatırımlar için hem teşvik alanlarını hem de riskli bölgeleri belirlemeye yardımcı oldu. Konseyin bu aşamadaki amacı, üretimde verimlilik ve kaliteyi üst düzeye taşırken, yerelde istihdam ve gelirin dengeli dağılımını sağlamaktır.

Zeytinde ekonomik sürdürülebilirlik vurgusu başlığı altında Başkan Tugay, kalite standartlarının oluşturulması, markalaşma ve üretim kalitesinin artırılması yönündeki hedefleri açıkladı. “İzmir’deki zeytin üretimi acaba yeterince katma değer sağlıyor mu? İnsanların emeği hakkıyla karşılık buluyor mu? Nerede hata yapıldığını ortaya koyup bunun üzerine çalışmamız lazım. Zeytinde verimlilikle ilgili çalışmalar yapılmalı, verim kaybının önüne geçilmeli ve üretim artırılmalı. Üretim maliyetleri düşürülmeli. İnsanlar ürettiklerinin para etmesini istiyor. Bugün zeytin para etmezse insanlar ağaçlarını kesecek duruma gelebilir. Bizim bunu ön plana çıkarmamız gerekiyor” dedi. Zeytine romantik bakışın ötesine geçilerek, ekonomik değerler ve sürdürülebilirlik dengesi üzerinde duruldu. “Zeytinde iş modeli, kaliteli üretim, markalaşma ve doğru pazarlama temel taşlarımızdır” şeklinde özetlenen vizyon, topluluğun geniş katılımını hedefleyen bir adım olarak öne çıktı.

İzmir Zeytinyağı markası için yol haritası başlığı altında, konsey üyelerinin görüşleri dinlenip kısa, orta ve uzun vadeli hedefler belirlenmesiyle bir zeytin çalıştayı planlandı. Bu çalıştayın amacı, İzmir zeytinyağı kimliğinin netleşmesi, markalaşmanın güçlendirilmesi, kalite standartlarının netleştirilmesi ve sahada karşılaşılan taklit ve tağşiş sorunlarının engellenmesi için uygulanabilir politikaların üretilmesi olarak açıklanmıştır. Ayrıca İzmir’e özgü zeytin türlerinin geliştirilmesi ve iklim krizi gibi çevresel risklerle mücadele edilmesi için bilimsel temelli çalışmaların yürütülmesi öngörülüyor. Özellikle yerel üreticinin dayanıklılığını artıracak eğitim programları ve tüketici bilincini yükseltecek iletişim stratejileri üzerinde duruldu.

Konseye kimler katıldı? Başkan Tugay’ın yönetiminde bir araya gelen konsey, tarım politikalarının uygulanmasına katkı veren çok sayıda kurum ve kuruluştan temsilciyi bir araya getirdi. Tarım ve Orman İl Müdürlüğü yetkilileri, İzmir Planlama Ajansı (İZPA) Başkanı Prof. Dr. Koray Velibeyoğlu ve üyeler, İzmir Büyükşehir Belediyesi Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanı ile ilgili müdürlükler, İzmir Ticaret Borsası Genel Sekreteri ve Izmir Ticaret Odası Meclis Üyeleri, Zeytinyağı ve Zeytincilik alanında faaliyet gösteren ilgili kooperatif başkanları ve uzmanlardan oluşan geniş bir ağ, toplantıyı zenginleştirdi. Saha tecrübeleri ile bilimsel verinin buluştuğu bu sinerji, gelecek vizyonunun altyapısını güçlendirmek üzere bir araya geldi.

Bu ikinci toplantı, İzmir’in zeytoutunluğunun sadece bir tarımsal faaliyet olmaktan çıkıp, ulusal ve uluslararası pazarlarda rekabet gücü olan bir markaya dönüşmesi için atılan somut bir adım olarak değerlendiriliyor. Konseyin ilerleyen dönemde gerçekleştireceği çalıştaylar, kalite denetim mekanizmalarını netleştirip sahadan gelen geri bildirimlerle politika önerileri üreterek üretici ve tüketici arasındaki güven köprülerini daha da sağlamlaştıracak. Kaynaklar: Beyaz Haber Ajansı (BYZHA).