İstanbul’un Deprem Güçlendirme Serüveni: M1A Hattı Viyadüklerinde Dev Bir Hazırlık ve Yeniden Doğuş

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Raylı Sistemler Dairesi Başkanlığı, M1A Yenikapı–Atatürk Havalimanı Metro Hattı üzerinde bulunan viyadüklerde deprem performansını artırmaya yönelik kapsamlı güçlendirme çalışmalarını sürdürüyor. Taşıyıcı sistem elemanlarının kapasitesinin yükseltilmesi ve temel güçlendirmelerini içeren bu süreç, kent için hayati bir güvenlik ve kapasite artışı sunuyor. Projelerin bugünlere gelmesindeki yol haritası, teknik analizler, yerel kaynakların kullanımı ve operasyonel hazırlıklar açısından dikkat çekici bir tablo sunuyor.

Gelişen kent dinamikleri ve artan yolcu talebiyle, mevcut 3,1 kilometrelik hat üzerindeki Davutpaşa, Merter ve Dünya Ticaret Merkezi (DTM) viyadüklerinde fiziki ilerleme yüzde 90 seviyesinde. Bu ilerleme, sadece yapıların gücünü artırmakla kalmıyor; aynı zamanda uzun vadeli bakım ve operasyonel güvenlik için temel bir sinyal veriyor. Projenin tamamlanmasıyla birlikte hat, Türkiye’nin deprem gerçeğine karşı daha dayanıklı bir omurga haline gelecek ve İstanbul’un lojistik-akış kapasitesi güçlenecek.

Deprem yönetimi ve afet senaryoları kapsamında, İBB, mevcut hatlarda kapsamlı deprem güçlendirme çalışmaları başlattı. Bu çerçevede viyadükler üzerinde yürütülen detaylı deprem performans analizleri, hat uzunluğu yaklaşık 3,1 km’lik yapıda güncel deprem yönetmelikleriyle uyumlu olmayan unsurların tespit edilmesini sağladı. Analiz sonuçlarına göre güçlendirme projeleri şekillendi ve teknik uygulanabilirlik üzerinde odaklanıldı. Proje sürecinin bir diğer önemli adımı ise 2023 Temmuz ayında başlatılan güçlendirme uygulamalarıydı ve bu çalışmalar tamamen İBB öz kaynaklarıyla yürütüldü. Otogar bölgesindeki yaklaşık 1 kilometrelik viyadük için ise güçlendirme uygulama projelerinin 2026 yılı içerisinde başlatılması planlanıyor.

Afet yönetimi odaklı kurumsal yapı olarak, İBB Raylı Sistemler Dairesi Başkanlığı bünyesinde kurulan Deprem Komisyonu’nun temel amacı, raylı sistem hatlarında olası büyük bir deprem senaryosunda ortaya çıkabilecek yapısal ve operasyonel riskleri belirlemek ve afet yönetimi kapsamında gerekli önleyici ile iyileştirici tedbirleri geliştirmek. Bu yaklaşım, yalnızca yapı güvenliğini sağlamayı hedeflemeyip, operasyonel devamlılığı ve hızlı toparlanmayı da önceliklendiren bir stratejiyi işaret ediyor.

İstasyonda son durum ve proje kapsamı kapsamında yapılan güçlendirme çalışmaları şu ana kadarki ilerlemeleri ortaya koyuyor. DÜNYA TİCARET MERKEZİ VİYADÜKLERİ için 56 viyadük kolonu ve 30 temelden oluşan güçlendirme çalışmaları %98 fiziki ilerlemeye ulaştı; 29 temelde güçlendirme çalışmaları tamamlandı ve çevre düzenleme çalışmalarına devam ediliyor. MERTER VİYADÜKLERİ için ise 83 viyadük kolonu ve 40 temel üzerinde çalışmalar sürüyor; kuyu temel imalatları ve 38 temel güçlendirme tamamlandı, başlık kirişi güçlendirme çalışmaları Merter ve Zeytinburnu bölgelerinde devam ediyor. Bu aşamada fiziki ilerleme %90 seviyesinde; çalışmalar yoğun bir şekilde devam ediyor. DAVUTPAŞA VİYADÜKLERİ için 56 viyadük kolonu ve 24 temel üzerinde güçlendirme çalışmaları sürüyor; deplase ve hafriyat çalışmaları ise temas noktalarında devam ediyor. Bu kapsamlı yaklaşım, bölgeye özgü yapısal dinamikleri dikkate alarak, güvenliği artırmayı ve hizmet sürekliliğini garanti altına almayı hedefliyor.

İşlerin tamamlanmasıyla birlikte M1A hattının deprem dayanıklılığı güçlenecek, yolcu güvenliği artacak ve kent içi yolcu akışında kırılganlıkların azaltılması sağlanacak. Bu çerçevede Konsept; mühendislik analizi, sahadaki uygulama, çevre düzenlemesi ve operasyonel uyum süreçlerini kapsayacak şekilde bir bütün olarak ilerliyor. Projenin ilerlemesi, Beyaz Haber Ajansı (BYZHA) kaynaklı bilgilere göre güncel ve güvenilir verilerle izleniyor.