Kendi Kompost Kovamı Yapıyorum, Kendi Kompostumu Üretiyorum: Kadınların Gücüyle Doğayı Besleyen Döngüsel Değişim

İzmir’in Bornova ilçesinde hayata geçirilen yenilikçi bir atölye çalışması, kent ekonomisine ve çevre bilincine yeni bir ivme kazandırdı. Pazar ve marangoz atıklarının değer kazanmasıyla başlayan süreç, kadınların emeği ve dayanışmasıyla gerçek bir döngüsel ekonomi örneğine dönüştü. Atölye katılımcıları, geri dönüştürülmüş malzemelerle kendi kompost kovalarını inşa ederken, kompostun oluşumunu ve organik atıkların doğru ayrıştırılmasını uygulamalı olarak öğrendiler. Bu pratik deneyim, yalnızca atıkları azaltmakla kalmayıp, toprağın verimliliğini de arttıran bir su tasarrufu stratejisiyle birleşti.

Bornova Belediyesi İklim Değişikliği ve Sıfır Atık Müdürlüğü bünyesindeki ekipler, kentte büyüyen organik atıkları kaynağında değerlendirerek, toplumsal cinsiyet eşitliği ile sürdürülebilir kent yaşamını bir araya getiren projeler tasarlıyor. Atölyenin amacına uygun olarak, kadınlar kendi üretim süreçlerinde güçlenirken, yerel tarımı destekleyen bir hareketin parçası oluyorlar. Atölye sonunda oluşan kompostlar, kent bostanında sebze ve bitkilerin doğal beslenmesini sağlayarak kimyasal gübreye olan bağımlılığı azaltıyor ve su tasarrufunu destekliyor.

İklim dostu üretimin izdüşümü: Toprağın su tutma kapasitesi Atölye, Dünya Su Günü’nün “Su ve Cinsiyet Eşitliği” temasını da kapsayacak şekilde, kompost uygulamalarının toprağın su tutma kapasitesini güçlendirdiğini gösterdi. Bu sayede sulama ihtiyacı belirgin biçimde azaldı; böylece hem kaynaklar korunuyor hem de kadınların üretim süreçlerindeki iş yükü hafifliyor. Eğitimler boyunca katılımcılara, nem dengesini koruyan kompost katmanları ve suyun toprakla buluştuğu anlar üzerinde derinlemesine bilgiler aktarıldı.

Kadınların üretimi, toprağın gücüyle buluşuyor Eğitimleri veren Fatma Mesutgil, deneyimlerini paylaştı: “Bu atölye, yalnızca bir geri dönüşüm projesi değil; aynı zamanda kadınların kendi ekolojik ayak izlerini küçültme ve toplumsal alanlarda söz sahibi olma hikayesidir.” Kent bostanlarında üretim yapan kadınlar, kendi kompost kovalarını inşa ederken yalnızca malzemeyi geri dönüştürmüyor; aynı zamanda kompostun oluşum sürecini ve mikro ekosistemleri anlamaya başlıyorlar. Elde ettikleri ürünler, kendi evlerinin ve mahallelerinin sebze ve bitkilerini doğal yollardan besleyerek, şehir çiftçilik kültürünün sonuç odaklı bir parçası haline geliyor.

Geleceğe dair bir vizyon: Küçük adımlar, büyük dönüşümler Bornova Belediye Başkanı Ömer Eşki, projeyi sadece çevre bilinci için değil, kent ekonomisini ve kadınların sosyal entegrasyonunu güçlendirecek bir model olarak tanımlıyor. “Atığı kaynak olarak gören bu yaklaşım, kent tarımıyla çevre bilincini buluşturuyor. Kadınların üretimde güçlenmesi, suyun ve toprağın korunmasıyla bir araya geldiğinde, sürdürülebilirlik gerçek anlamını kazanır. Bu küçük adımlar, kent ölçeğinde çok daha büyük dönüşümlere yol açacaktır.” diye konuştu. Bu düşünce, bölgedeki diğer mahallelere de ilham kaynağı oluyor; çünkü atıkların yeniden kullanımı ve kompost üretimi, mahalle dayanışmasını pekiştiriyor ve gençlere çevre bilincini aşılıyor.

Kaynak: BYZHA Beyaz Haber Ajansı, yerel yönetim açıklamaları ve katılımcı testimonilerinden oluşturulan kapsamlı bir içgörüyle desteklenmiştir.