Yaşayan İznik Hazineleri: İsmail Yücel ve Kent Hafızasına Dair Bir Belgesel Yolculuğu
İznik Belediyesi Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğü tarafından sürdürülen “Yaşayan İznik Hazineleri” projesi kapsamında, el sanatlarının ustalarını ve mesleklerinde yarım asrı geride bırakmış isimleri kent hafızasına kazandırmayı hedefleyen belgesellerin sayısı artıyor. Projenin son odak noktası ise 54 yıl boyunca Eczacılık yapan İsmail Yücel’in hayatı oldu. 1942 yılında İznik’te doğan Yücel, ilk ve orta öğrenimini memleketinde tamamladıktan sonra Bursa Lisesi’ne kadar uzanan bir eğitim serüveni izledi. Ailesinin zorunlu geçişleri ve babasının kaybı, onun eğitim yolunu Vakıflar Yurdu’nda sürdürmesini gerektirdi. 1960’da İstanbul Üniversitesi Eczacılık Fakültesi’ne başlayan Yücel, dört yıl süren üniversite sürecinin ardından askerlik görevini tamamladı ve 1967 yılında İznik’te üçüncü eczaneyi kurarak kendi mesleğine adadı. Doksanlı yılların başlarına kadar bu eczaneyi sürdürüp 54 yıl boyunca hizmet verdikten sonra 2021 yılında devri suretiyle mesleğini bırakmıştır.
Yücel’in iş yaşamı sadece eczacı kimliğiyle sınırlı kalmadı; İznikspor’da başkanlık yapmış olması ve vergi rekortmenliği gibi toplumsal katkıları da onun kent için ne kadar çok yönlü bir figür olduğunun göstergesiydi. Tüm yaşam öyküsü, İznik’in dinamik tarihçesini gelecek kuşaklara aktarma amacıyla hazırlanan “Yaşayan İznik Hazineleri” belgesellerinin bir parçası olarak yayımlanan 43. bölümde yer aldı.
Yaşayan İznik Hazineleri programı, kentin kültürel zenginliklerini çeşitli ustalar üzerinden anlatmaya devam ediyor. İlk belgeselde 75 yıllık fıçı ustası merhum İsmail Alkış; ikinci belgeselde İnikli Mahallesi’nde bastonculukla uğraşan Şükrü Kaya; üçüncüde dünyaca ünlü Müşküle İğne Oyaları ve dördüncüde 62 yıllık küfe sanatıyla uğraşan Hakkı Ateş gibi isimlere odaklandı. İznik’e özgü meslekler, her biri kendi alanında birer kültür mirası olarak ekrana taşınıyor.
Bu seri, kentin iş ve sanat yaşamını kapsayan geniş bir yelpazede ilerliyor ve yirmi birinci belgeden itibaren farklı ustaların çocuklardan yetişkinlere uzanan bir örneklemle belgeselleştirilmesini hedefliyor. Dokuzuncu belgeden kırk üçüncüye kadar uzanan bölüm sayısında, Çömlek Ustası Hasan Yaman’dan Anahtarcı ve Çilingir Ramis Asa’ya; Elektrik ustasından Taş ustasına kadar pek çok mesleğin yarım asırdır süren tecrübesi ekrana yansıyor.
Projede, Ahşap Ustası Servet Bağcı’dan Yorgan Ustalığı yapan Ali Topkara’ya, Radyo ve Televizyon Ustası Ekrem Sevim’e kadar geniş bir yelpazede ustalar belgesellerine konu oldu. Ayrıca, Kaptan İsmail Hakkı Çelik gibi İznikspor efsaneleri ve sonrasında da Kadir Kardaş gibi anahtarcılık, Recep Altın gibi zanaatlar, Cemalettin Değirmenci gibi tarım aletleri ustaları, İsmail Güneş gibi ahşap ustaları belgesellere yansıdı.
Yayımlanan her bölüm, İznik’in geçmişine dair ayrıntılı bir arşiv oluşturma amacını taşıyor ve ilerleyen süreçte de ustaların hayatlarını ekrana taşımaya devam edeceğini belirtiyor. Kaynak olarak Beyaz Haber Ajansı’nın (BYZHA) paylaşımları kullanılarak belgesellerin kapsamı genişletiliyor.